Zasiłek macierzyński

18 grudnia 2014

Aktualności

ZASIŁEK MACIERZYŃSKI

Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonym rodzicom z tytułu narodzin dziecka, którzy uzyskali prawo do:

  • 20-tygodniowego podstawowego urlopu macierzyńskiego (w tym pierwsze 14 tygodni może wykorzystać wyłącznie matka dziecka)
  • 6-tygodniowego dodatkowego urlopu macierzyńskiego (dla matki lub ojca dziecka);
  • 2-tygodniowego urlopu ojcowskiego (dla ojca dziecka);
  • 26-tygodniowego urlopu rodzicielskiego (dla matki lub ojca dziecka).

Zasiłek macierzyński wypłacany jest w trakcie trwania wymienionych urlopów.

WYSOKOŚĆ MIESIĘCZNEGO ZASIŁKU MACIERZYŃSKIEGO

Istnieją 2 warianty do wyboru:

WARIANT 1:
W przypadku złożenia nie później niż 14 dni po porodzie wniosku do pracodawcy lub w przypadku przedsiębiorcy odpowiednich dokumentów do ZUS nie deklarując od razu wykorzystanie wszystkich urlopów, a po dopiero po wykorzystaniu pierwszej części urlopów, miesięczny zasiłek macierzyński wynosi:

  • 100 % podstawy wymiaru zasiłku wypłacane w trakcie trwania:
    – podstawowego urlopu macierzyńskiego,
    – urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,
    – dodatkowego urlopu macierzyńskiego,
    – urlopu ojcowskiego;
  • 60 % podstawy wymiaru zasiłku w trakcie trwania urlopu rodzicielskiego.

WARIANT 2:
W przypadku złożenia nie później niż 14 dni po porodzie wniosku do pracodawcy lub w przypadku przedsiębiorcy odpowiednich dokumentów do ZUS deklarując od razu wykorzystanie wszystkich urlopów z tytułu macierzyństwa w pełnym wymiarze, miesięczny zasiłek macierzyński wynosi:

  • 80% podstawy wymiaru zasiłku za cały okres podczas trwania:
    – podstawowego urlopu macierzyńskiego,
    – dodatkowego urlopu macierzyńskiego,
    – urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,
    – urlopu rodzicielskiego.

Przy tym wariancie rezygnując z zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający (na podstawie art. 31 ust. 4 ustawy zasiłkowej):
– okresowi dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze lub jego części
albo
– okresowi dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze lub jego części
lub
– okresowi urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze,
przysługuje jednorazowe wyrównanie pobranego zasiłku macierzyńskiego do 100% podstawy wymiaru zasiłku, pod warunkiem niepobrania zasiłków macierzyńskich za okres odpowiadający okresom tych urlopów.

PODSTAWA WYMIARU ZASIŁKU

– W przypadku pracownika –

Podstawą do wyliczenia wymiaru zasiłku macierzyńskiego jest średnie miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających powstanie niezdolności do pracy po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne. Nie zalicza się do podstawy – wynagrodzenia za miesiące, w których pracownik przepracował mniej niż połowę obowiązującego go w tym miesiącu czasu pracy.

Podstawa wymiaru zasiłku dla pracownika, który zatrudniony jest w pełnym wymiarze czasu pracy, nie może być niższa niż określona ustawowo wysokość minimalnego wynagrodzenia.

Wysokość zasiłku macierzyńskiego liczona jest na podstawie wynagrodzenia za pracę ojca lub matki korzystającego z danego urlopu.

– W przypadku przedsiębiorcy –

W przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą prawo do zasiłku macierzyńskiego przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym, które dla przedsiębiorcy jest dobrowolne.

Podstawą do wyliczenia wymiaru zasiłku macierzyńskiego jest średni przychód z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy, jeżeli opłacana była składka na ubezpieczenie chorobowe.
Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem tego okresu bierze się pod uwagę najniższą możliwą podstawę – w przypadku kobiet, które były objęte ubezpieczeniem chorobowym krócej niż 12 miesięcy (obowiązuje od 1 stycznia 2015 r.).

JAK UZYSKAĆ ZASIŁEK?

Wniosek o udzielenie zasiłku macierzyńskiego do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składają:

  • ubezpieczeni, których płatnik składek (np. pracodawca) zgłasza do ubezpieczenia chorobowego nie więcej niż 20 ubezpieczonych,
  • ubezpieczeni prowadzący pozarolniczą działalność i osoby z nimi współpracujące,
  • ubezpieczeni będący duchownymi,
  • osoby uprawnione do zasiłku za okres po ustaniu ubezpieczenia,
  • ubezpieczeni podlegający ubezpieczeniu chorobowemu w Polsce z tytułu zatrudnienia u pracodawcy zagranicznego.

WYMAGANE DOKUMENTY

W celu uzyskania zasiłku macierzyńskiego wnioskodawca składa do płatnika składek (zakładu pracy lub ZUS):

  • zaświadczenie o przewidywanej dacie porodu albo
    gdy dziecko urodzi się w czasie pobytu za granicą – zaświadczenie zagranicznego zakładu leczniczego lub zagranicznego lekarza określające przewidywaną datę porodu (w przypadku zasiłku za okres przed porodem);
  • skrócony odpis aktu urodzenia dziecka albo w sytuacji, gdy dziecko urodzi się za granicą – skrócony odpis aktu urodzenia dziecka lub zagraniczny akt urodzenia dziecka (w przypadku zasiłku za okres od dnia porodu).
    W sytuacji, gdy dziecko urodzi się w czasie pobytu za granicą składa się zaświadczenie zagranicznego zakładu leczniczego lub zagranicznego lekarza określające przewidywaną datę porodu;
  • oświadczenie o urodzeniu pierwszego bądź kolejnego dziecka.

W przypadku składania wniosku o zasiłek macierzyńskie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych należy złożyć następujące dokumenty:

  • zaświadczenie płatnika składek:
    – formularz ZUS Z-3 – w przypadku pracowników,
    – formularz ZUS Z-3b – w przypadku ubezpieczonych wykonujących pozarolniczą działalność gospodarczą;
    – formularz ZUS Z-3a – w przypadku pozostałych ubezpieczonych;
  • w przypadku pracowników – zaświadczenie pracodawcy o okresie udzielonego urlopu macierzyńskiego;
  • w przypadku urlopu rodzicielskiego:
    – jeżeli drugi rodzic nie będzie korzystał z urlopu rodzicielskiego – oświadczenie, że nie będzie on korzystał z zasiłku rodzicielskiego,
    – jeżeli drugi rodzic będzie korzystał z urlopu rodzicielskiego – określenie przez jaki okres decyduje się korzystać z tego urlopu i przysługującego mu zasiłku.

W przypadku, kiedy został rozwiązany stosunek pracy z pracownicą będącą w ciąży z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, zasiłek macierzyński zostaje wypłacony na podstawie:

  • zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego stan ciąży w czasie zatrudnienia;
  • świadectwo pracy lub inny dokument, który potwierdza rozwiązanie stosunku pracy z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.

Ojciec dziecka ubiegający się o zasiłek macierzyński za okres niewykorzystany przez matkę dziecka, powinien złożyć następujące dokumenty:

  • skrócony odpis aktu urodzenia dziecka,
  • zaświadczenie płatnika zasiłku (zakład pracy lub ZUS) o okresie wypłaconego zasiłku macierzyńskiego oraz o stawce procentowej, w jakiej zasiłek macierzyński był wypłacony zawierające imię i nazwisko oraz PESEL matki dziecka lub serię i numer dowodu osobistego lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, jeżeli nie nadano jej numeru PESEL,
  • zaświadczenie o okresie udzielonego ojcu urlopu macierzyńskiego w przypadku, gdy ojciec dziecka jest pracownikiem,
  • oświadczenie ojca o przerwaniu działalności, w przypadku, gdy jest ubezpieczonym prowadzącym działalność pozarolniczą lub zaświadczenie o przerwaniu działalności zarobkowej, w przypadku innych ubezpieczonych.

Wnioskując o urlop rodzicielski należy złożyć do ZUS:

  • akt urodzenia dziecka
  • zaświadczenie płatnika składek:
    – formularz ZUS Z-3 – w przypadku pracowników,
    – formularz ZUS Z-3b – w przypadku ubezpieczonych wykonujących pozarolniczą działalność gospodarczą;
    – formularz ZUS Z-3a – w przypadku pozostałych ubezpieczonych;
  • zaświadczenie płatnika zasiłku (zakład pracy lub ZUS) o okresie wypłaconego zasiłku macierzyńskiego oraz o stawce procentowej, w jakiej zasiłek macierzyński przysługiwał ubezpieczonemu drugiemu z rodziców dziecka
  • oświadczenie ubezpieczonego o braku zamiaru korzystania przez drugiego z rodziców dziecka z zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu rodzicielskiego w okresie wskazanym we wniosku albo o okresie, w którym drugi z rodziców dziecka zamierza korzystać z zasiłku macierzyńskiego za okres tego urlopu w okresie objętym wnioskiem.

Źródła:
1. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia dowodów stanowiących podstawę przyznania i wypłaty zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 2012 poz. 444)
2. Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636)
3. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141)
4. Zakład Ubezpieczeń Społecznych: „Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa dla osób prowadzących działalność pozarolniczą” Poradnik, data aktualizacji: czerwiec 2014 r.

Tags

 
 
 
 
Live Chat Software